ششمین نشست کمیته کتابخانه‌های تخصصی انجمن کتابداری و اطلاع‌رسانی ایران با محوریت «بازتعریف اهداف، وظایف و خدمات کتابخانه‌های تخصصی در عصر هوش مصنوعی و تحول دیجیتال» برگزار شد.

به گزارش روابط عمومی انجمن کتابداری و اطلاع‌رسانی ایران، این نشست روز یکشنبه 19 مهرماه ۱۴۰۵ با حضور رئیس انجمن و جمعی از مدیران، مسئولان و کارشناسان کتابخانه‌های تخصصی سازمان‌ها و مراکز پژوهشی کشور در سالن همایش‌های ایرانداک برگزار شد.

در این نشست، شرکت‌کنندگان بر ضرورت عبور از نگاه سنتی به کتابخانه‌های تخصصی و تقویت نقش این مراکز در فرایندهای پژوهشی، مدیریت دانش، مستندسازی و تصمیم‌گیری سازمانی تأکید کردند.

دکتر محمد زره‌ساز، رئیس انجمن کتابداری و اطلاع‌رسانی ایران، با اشاره به نقش کتابخانه‌های تخصصی در حفظ و سازماندهی منابع اطلاعاتی، اسناد و حافظه سازمانی، بر استفاده مؤثرتر از ظرفیت‌های حرفه‌ای کتابداران در فرایندهای پژوهشی و مستندسازی تأکید کرد.

در ادامه، با توجه به تحولات محیط اطلاعاتی و تغییر انتظارات سازمان‌ها، ضرورت بازنگری در مأموریت‌ها و خدمات کتابخانه‌های تخصصی مورد توجه قرار گرفت. در این زمینه تأکید شد که ارزیابی عملکرد کتابخانه‌ها نباید تنها بر شاخص‌هایی مانند تعداد منابع، امانت و مراجعه استوار باشد، بلکه میزان تأثیر آن‌ها در تأمین اطلاعات معتبر، کاهش دوباره‌کاری، پشتیبانی از پژوهش و ارتقای کیفیت تصمیم‌گیری نیز باید سنجیده شود.

بازتعریف نقش کتابدار تخصصی از دیگر محورهای نشست بود. شرکت‌کنندگان بر این باور بودند که کتابداران می‌توانند با شناخت نیازهای اطلاعاتی سازمان، اعتبارسنجی منابع و مشارکت در جریان تولید و انتقال دانش، نقش مؤثرتری در پشتیبانی از فعالیت‌های تخصصی و مدیریتی ایفا کنند.

همچنین ظرفیت‌های هوش مصنوعی و مدیریت دانش در تحول خدمات کتابخانه‌ای مورد بحث قرار گرفت. در این بخش، ضمن اشاره به تجربه‌های پژوهشگاه صنعت نفت، بر نقش کتابخانه‌های تخصصی در مدیریت مستندات، حفظ حافظه سازمانی و تسهیل دسترسی به دانش تخصصی تأکید شد.

شرکت‌کنندگان در عین حال، ارتقای مهارت‌های حرفه‌ای و فناورانه کتابداران و توجه به اعتبارسنجی اطلاعات و محتوای تولیدشده با ابزارهای هوش مصنوعی را ضروری دانستند.

در بخش دیگری از نشست، نمونه‌هایی از فعالیت‌های نوآورانه کتابخانه‌های تخصصی ارائه شد. خانم طلایی، مسئول کتابخانه فرودگاه مهرآباد، برنامه «دوشنبه‌های آگاهی» را به‌عنوان تجربه‌ای در زمینه توسعه تعاملات دانشی و آشنایی کارکنان با فعالیت‌ها و تجربیات بخش‌های مختلف سازمان معرفی کرد.

در پایان، بر توسعه شبکه ارتباطی میان کتابخانه‌های تخصصی، تبادل تجربه‌های موفق، استمرار برنامه‌های آموزشی و تقویت همکاری‌های بین‌سازمانی تأکید شد.

این نشست گامی در مسیر بازتعریف جایگاه کتابخانه‌های تخصصی بود؛ جایگاهی که در آن، کتابخانه نه‌تنها ارائه‌دهنده منابع اطلاعاتی، بلکه شریکی مؤثر در پژوهش، مدیریت دانش و ارزش‌آفرینی سازمانی به شمار می‌رود.